W dniu 19 sierpnia 2026 r. w dodatku "Prawo co dnia" dziennika "Rzeczpospolita" ukazał się artykuł Piotra Szymaniaka i Marka Kobylańskiego pt. "Eksperci podzieleni w ocenie reformy terminów przedawnień".
Materiał podsumowuje wyniki ankiety przeprowadzonej w ramach Panelu Prawników "Rzeczpospolitej" na temat projektu nowelizacji Kodeksu cywilnego przygotowanego przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Cywilnego.
W gronie ekspertów głos zabrał Wiceprezes Federacji Przedsiębiorcy.pl, mec. Piotr Podgórski, wskazując na szanse i zagrożenia projektowanych zmian dla polskich przedsiębiorców.
Projekt zakłada kompleksową reformę instytucji przedawnienia, w tym:
- ujednolicenie rozproszonych terminów przedawnienia,
- skrócenie podstawowego terminu przedawnienia z 6 do 3 lat,
- wydłużenie terminu na egzekucję roszczeń stwierdzonych prawomocnym wyrokiem z 6 do 10 lat,
- wprowadzenie zasady badania przedawnienia przez sąd z urzędu w każdej sprawie.
Stanowisko Federacji Przedsiębiorcy.pl
Wiceprezes Federacji, mec. Piotr Podgórski, w swojej wypowiedzi zwrócił uwagę na dwa kluczowe elementy reformy.
Po pierwsze, pozytywnie ocenił propozycję wydłużenia terminu na egzekwowanie należności stwierdzonej prawomocnym wyrokiem sądu. Jak podkreślił, jest to rozwiązanie wyczekiwane przez środowisko wierzycieli, które wzmacnia skuteczność prawomocnych orzeczeń.
Po drugie, odniósł się do najbardziej rewolucyjnej zmiany – obowiązku badania przedawnienia z urzędu. Zgodnie z wynikami ankiety "Rzeczpospolitej", rozwiązanie to popiera aż 63% prawników (38% zdecydowanie tak, 25% raczej tak).
Mec. Podgórski ocenił rozszerzenie tego obowiązku na wszystkie sprawy, a nie tylko sprawy z udziałem konsumentów, jako rozwiązanie racjonalne. Jednocześnie wskazał na konieczność konsekwentnego stosowania tej zasady:
"Rozszerzenie obowiązku badania przedawnienia z urzędu na wszystkie sprawy, a nie tylko te z udziałem konsumentów, oceniam jako rozwiązanie racjonalne. Dyskusyjne jest natomiast stosowanie większych wymagań w tym zakresie wobec przedsiębiorcy, tak jakby zakładał, że musi on posiadać wiedzę prawniczą w zakresie świadomości tego, że w procesie powinien podnieść zarzut przedawnienia. Skoro celem badania przedawnienia z urzędu jest ochrona strony, która z braku wiedzy prawnej nie potrafiła skutecznie podnieść zarzutu, to ograniczanie tej ochrony wydaje się naruszać zasadę równości" – powiedział mec. Piotr Podgórski dla "Rzeczpospolitej".
Reforma potrzebna, ale wymaga rozwagi
Jak wynika z badania "Rzeczpospolitej", środowisko prawnicze jest podzielone co do skutków skrócenia podstawowego terminu przedawnienia do trzech lat. Aż 50% respondentów uważa, że takie skrócenie osłabi ochronę wierzycieli, podczas gdy 44% nie podziela tych obaw.
Federacja Przedsiębiorcy.pl od lat postuluje uproszczenie i ujednolicenie przepisów dotyczących przedawnienia. Obecne rozproszenie terminów rodzi dużą niepewność prawną i jest jednym z istotnych ryzyk procesowych dla przedsiębiorców, w szczególności z sektora MŚP. Jednocześnie każda zmiana w tym obszarze musi uwzględniać stabilność i bezpieczeństwo obrotu gospodarczego.
Źródło: "Rzeczpospolita", 19.08.2026, A11, "Prawo co dnia"
